De Europese logistieke sector heeft voor het eerst in drie jaar weer uitbreidingsplannen, signaleert CBRE. Een grote zorg daarbij is de beschikbaarheid van passend vastgoed.
Voor het eerst in drie jaar is het aantal bedrijven met expansieplannen in de logistiek weer gegroeid. Ruim de helft verwacht zijn aanwezigheid in Europa uit te breiden en dus meer logistiek vastgoed aan te huren. Vooral de pakketbezorgers (75%) en de third party logistics-partijen (68%) voorzien uitbreiding. Van de online winkelformules verwacht 54% meer distributiecentra te gaan bezetten. CBRE, dat 109 mensen uit de sector bevroeg, signaleert ook een groeiende aanwezigheid van Chinese partijen, met name in de automotive, de industrie en de online handel.
Relocatie
Desondanks ziet CBRE de expansiedrift nog niet terug in de cijfers: de opname van logistiek vastgoed stabiliseert op zo'n 65% van de piek in 2022, terwijl de daadwerkelijke opname van nieuw opgeleverde logistieke ruimte is afgenomen tot onder de helft van het niveau uit 2022. Dat weerspiegelt het verschijnsel van relocatie. De belangrijkste reden om naar een andere (even grote) locatie te verhuizen zijn dat de huidige locatie niet voldoet aan de eisen qua kostenefficiëntie, duurzaamheid en stroombehoefte, een consolidatie binnen het bedrijf en veranderingen in aantal klanten of te bedienen segmenten. Omgekeerd is vooral een 'flight to quality' een reden om een andere locatie op te zoeken, aldus CBRE: meer mogelijkheden tot stroomlijning van processen, kostenreductie en betere faciliteiten lokken logistieke dienstverleners naar ander vastgoed, naast andere (strategische) redenen.
Elk jaar 12 miljoen m2 onder de loep
Volgens CBRE neemt de logistieke markt elk jaar ongeveer 3% van het bestaande vastgoed onder de loep om veroudering van de portefeuille te voorkomen. 'Dat staat gelijk aan zo'n 12 miljoen m2.' De stemming over de beschikbaarheid van modern vastgoed is somber: 81% maakt zich daar (ernstige) zorgen over. Net iets meer logistiek dienstverleners (83%) zitten in de rats over de beschikbaarheid en betrouwbaarheid van het stroomnet.
De beschikbaarheid van vastgoed is na de beschikbaarheid van arbeidskrachten en arbeidskosten de belangrijkse bepalende factor voor de locatiekeuzes die logistiek dienstverleners maken. Kosten en ontwerp zijn de leidende factoren bij de keuze voor een gebouw; duurzaamheid komt pas op de vijfde plaats.
Meer zorgen over beperkt aanbod
De huurkosten zijn nog altijd de grootste vastgoed-uitdaging voor de logistieke branche, maar in toenemende mate zien bedrijven ook de huurtermijn, inflexibele voorwaarden en het gebrek aan passende panden als een uitdaging. De zorgen over lange doorlooptijden voor het realiseren van nieuwe dc's groeien het sterkst. Ondertussen zijn de voorraad aan logistiek vastgoed dat in aanbouw is én het aantal opleveringen gedaald tot onder de 60% van het niveau van 2022, bij een licht oplopend leegstandspercentage van tegen de 6%.
