De gemeente Den Haag moet meer documenten rondom de uitbreiding van Madurodam openbaar maken, zo oordeelt de Raad van State. Eerder kwam de rechter al tot een soortgelijke conclusie, maar de Hofstad kwam nooit over de brug.
De kleinste stad van Nederland is stevig aan het uitbreiden. Zo ging vorig jaar nog de overdekte attractie De Windjager open. Met inmiddels zeven van zulke attracties heeft Madurodan de laatste jaren de transitie genaakt van miniatuurstad naar attractiepark. Die transitie betekende uitbreiding: eerst was het plan om 1,6 hectare van de Scheveningse Bosjes te benutten, later werd dat door protesten van natuuurbeschermers en omwonenden teruggebracht tot 0,6 hectare. De gemeente moest vijf jaar geleden van de Raad van State terug naar de tekentafel omdat de plannen de parkeerdruk in de omgeving te veel deden toenemen.
Oud-wethouder bindt strijd aan
De parkeerplannen werden in tweede instantie goedgekeurd, maar oud-wethouder Jack Verduyn Lunel, tevens bewoner van het Wittebrugkwartier, bleef tegenstander van de inmiddels al gerealiseerde uitbreiding. Hij wilde alle documenten inzien rondom het plan. Zijn verzoek aan de gemeente werd echter maar deels gehonoreerd - veel informatie werd als vertrouwelijk beschouwd en zwartgelakt. Dat kon niet door de beugel, was de rechter het met Verduyn Lunel eens in 2023. Met name de maatschappelijke kosten-batenanalyse bleef door de grote hoeveelheden zwart grotendeels geheim en daar moest het college wat aan doen, was het oordeel.
Maar de gemeente gaf tot nu toe geen gehoor aan de uitspraak van de rechtbank. De oud-wethouder wil via een andere procedure overigens ook inzicht krijgen in de voorwaarden waaronder de extra grond aan Madurodam in erfpacht is gegeven.
Rechter: geloofwaardig verhaal
Bij de Raad van State ging Verduyn in beroep, want hij wil álle documenten openbaar hebben die verband houden met de contacten tussen de gemeente Den Haag en Madurodam in het kader van de besluitvorming over de uitbreiding van Madurodam. De rechter achtte het in 2023 nog 'niet ongeloofwaardig' dat de gemeente bij een nieuwe zoekslag op herhaald verzoek geen extra documenten met juridisch bindende afspraken kon vinden. Bovendien mocht de gemeente publicatie weigeren van passages die zijn bestemd voor intern beraad en persoonlijke beleidsopvattingen bevatten en van de concept-businesscase omdat daarin vertrouwelijke bedrijfsgegevens staan.
Raad van State: niet goed genoeg gezocht
De hoogste bestuursrechter oordeelt nu dat Den Haag niet genoeg heeft gedaan om verslagen van het projectteam boven tafel te krijgen. Zoeken op de term 'verslag' is onvoldoende en er is geen navraag gedaan bij de leden van dat team. Bovendien heeft de gemeente onvoldoende toegelicht waarom openbaarmaking van documenten zal leiden tot onevenredige benadeling van Madurodam en op welke grond welke documenten precies geheim worden gehouden.
Intern karakter gaat niet op
Bovendien vindt de Raad van State het argument 'interne informatie' geen hout snijden: 'Anders dan de rechtbank is de Afdeling van oordeel dat het interne karakter van de beraden waar de documenten op zien daaraan is ontvallen omdat Madurodam als een externe derde bij de beraden betrokken is geweest. Madurodam behartigde bij de beraden een eigen belang en deelde niet het belang van het college.' Het college heeft evenmin aannemelijk gemaakt dat het per zelfstandig onderdeel van een document heeft bezien of het persoonlijke beleidsopvattingen bevat, 'en niet gemotiveerd hoe de persoonlijke beleidsopvattingen met de feitelijke gegevens zijn verweven dat deze niet zijn te scheiden'.
De raad geeft de gemeente wel gelijk in het niet willen publiceren van de concept-businesscase, maar daartegenover staat dat het college niet heeft onderzocht of de gevraagde informatie milieu-informatie behelst, zoals Versluys stelt. Den Haag moet nu binnen twaalf weken een nieuw besluit nemen en in ieder geval moeten ingaan op de vraag of in de documenten milieu-informatie is opgenomen. 'Dit geldt ook voor de concept-businesscase.'
