De plannen uit het coalitieakkoord van D66, CDA en VVD zullen op termijn zorgen voor een groter woningaanbod en gelijkblijvende woonlasten. Dat berekent het Centraal Planbureau (CPB) in een analyse van het akkoord samen met het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL).
Het woningaanbod zal wat gaan toenemen door subsidies gericht op betaalbare woningbouw en het ontsluiten van woningbouwlocaties en via lastenverlichting in de vpb voor woningcorporaties. De grote uitgaven aan de woningbouw, onder meer een miljard per jaar voor betaalbare woningen, helpen wel mee aan het vergroten van de staatsschuld, die tegen 2060 met 19% van het bbp zal zijn gegroeid.
Licht dempend effect op woningprijzen
Het coalitieakkoord heeft een licht dempend effect op de woningprijzen en geen effect op de huurprijzen tijdens de kabinetsperiode, aldus de doorrekening. 'Lagere besteedbare inkomens drukken de woningprijzen. Dit negatieve effect wordt gedeeltelijk gedempt doordat de hogere schijftarieven in box 1 ook een beperkte verruiming van de hypotheekrenteaftrek betekenen.'
De woonlasten blijven min of meer onveranderd, terwijl het woningaanbod licht toeneemt op lange termijn. De beperkte verruiming van de renteaftrek verlaagt de woonlasten voor bestaande woningbezitters licht. 'Na de kabinetsperiode zullen huren stijgen door verhoogde isolatiestandaarden, maar hier staan lagere energielasten voor de huurder tegenover.' Het CPB verwacht dat de koopprijzen met 2,4% stijgen tot 2030, terwijl de huurprijzen met 2,9% plussen.
Koopkrachtdaling minima, stikstofdoel niet gehaald
De plannen van Jetten en co raken de lage inkomens het meest in de portemonnee. Voortzetting van bestaand beleid had die groep nog jaarlijks 0,5% extra koopkracht opgeleverd, maar die verdampt met het nieuwe beleid. Spekkopers zijn de 20% meest verdienenden: die groep gaat er 0,3% op vooruit, doorsnee huishoudens zien de koopkracht 0,2% stijgen. Een andere bevinding is dat de doelen van het minderheidskabinet om de stikstofuitstoot terug te dringen niet worden gehaald.
